Lukt het niet om zwanger te worden, dan is een veelgebruikt richtsnoer: paren onder de 35 die een jaar regelmatig vrijen zonder resultaat, en vrouwen boven de 35 na ongeveer een half jaar, kunnen baat hebben bij een onderzoek (ASRM, 2021). Dat is een richtsnoer, geen harde regel. Ongeveer 1 op de 6 paren maakt dit ooit mee.
Ik vind het belangrijk om hier rustig over te zijn. De meeste paren worden vanzelf zwanger, alleen niet altijd in de maand die ze hoopten. Hieronder lees je hoe lang proberen gebruikelijk is, wanneer inzicht in je hormonen kan helpen en wanneer een gesprek met de huisarts logisch is.
Wanneer is niet zwanger worden een reden om te testen?
Er is geen vast moment dat voor iedereen klopt. Veel hangt af van je leeftijd, je cyclus en hoe lang je al probeert. Een onregelmatige of wegblijvende menstruatie is vaak eerder een reden om te kijken dan de tijd alleen.
Een test is geen paniekstap en geen bewijs dat er iets mis is. Het brengt mogelijke factoren in beeld, zodat je weet of een vervolgstap logisch is. Sommige vrouwen kiezen ervoor om eerder te kijken, simpelweg om de onzekerheid te verkleinen.
Hoe lang is het normaal om te proberen?
Gemiddeld worden veel paren binnen een jaar zwanger. Boven de 35 ligt die periode vaak iets korter voordat artsen meekijken, omdat de vruchtbaarheid dan sneller daalt (ASRM, 2014). De tabel hieronder laat zien wat in welke situatie vaak gebeurt.
| Jouw situatie | Wat vaak gebeurt |
|---|---|
| Onder 35, korter dan een jaar geprobeerd | Veel paren worden in dit jaar alsnog zwanger |
| Onder 35, langer dan een jaar geprobeerd | Veel mensen zoeken dan inzicht of hulp |
| 35 jaar of ouder, langer dan een half jaar | Artsen kijken vaak eerder mee |
| Onregelmatige of wegblijvende cyclus | Inzicht in je hormonen kan eerder zinvol zijn |
Dit is een algemeen beeld, geen voorschrift voor jou. Wat in jouw situatie past, bespreek je het beste met je huisarts. Wil je weten welke hormonen erbij horen? Lees ons overzicht van het vruchtbaarheidsonderzoek.
Wat brengt een vruchtbaarheidsonderzoek in beeld?
Een bloedonderzoek kijkt naar de hormonen die je cyclus en eisprong sturen. FSH en AMH zeggen iets over je eierstokken, progesteron over de eisprong, en een verhoogd prolactine kan een cyclus juist remmen.
Geen enkele waarde geeft op zichzelf het antwoord. Samen laten ze een patroon zien dat richting geeft. Een hormoonpanel voor vrouwen neemt veel van deze waarden in een keer mee. Twijfel je welke test past, kijk dan bij welke bloedtest bij kinderwens.
Heb je naast moeite met zwanger worden ook een onregelmatige cyclus, acne of overbeharing? Dan kan PCOS meespelen. We schreven apart over PCOS en zwanger worden, want dan ligt de aanpak soms net anders.
Wanneer ga je naar de huisarts?
Bij een uitblijvende zwangerschap is de huisarts vaak het logische startpunt, zeker als je cyclus onregelmatig is of als je al langer probeert. De huisarts kan beoordelen of verder onderzoek nodig is, ook bij je partner.
Want bij ongeveer de helft van de paren ligt een factor bij de man. Een onderzoek bij jou alleen geeft dus niet het hele beeld. Zelf prikken kan een goed startpunt zijn voor het gesprek, geen vervanging van zorg. Een afwijkende uitslag bespreek je altijd met je huisarts.
Veelgestelde vragen
Moet ik precies een jaar wachten voor ik iets doe?
Nee. Een jaar is een gemiddeld richtsnoer, geen regel. Bij een onregelmatige cyclus of boven de 35 kijken artsen vaak eerder mee. Wat voor jou past, bepaal je samen met je huisarts. Voelt het goed om eerder te kijken, dan is dat ook prima. Inzicht geeft veel vrouwen rust, ook als er nog niets aan de hand hoeft te zijn.
Betekent een normale uitslag dat alles in orde is?
Niet per se. Een normale hormoonuitslag is geruststellend, maar sluit niet alles uit. Andere factoren, ook bij je partner, kunnen meespelen. Daarom hoort een uitslag in een breder gesprek met een arts.
Bronnen
- Practice Committee of the American Society for Reproductive Medicine. Fertility evaluation of infertile women: a committee opinion. Fertil Steril. 2021;116(5):1255-1265. PMID: 34607703.
- American College of Obstetricians and Gynecologists Committee on Gynecologic Practice and Practice Committee. Female age-related fertility decline. Committee Opinion No. 589. Fertil Steril. 2014;101(3):633-634. PMID: 24559617.
- NHG en Thuisarts.nl. Het lukt niet om zwanger te worden (subfertiliteit). Nederlands Huisartsen Genootschap. Beschikbaar via thuisarts.nl.
Elk bloedtestresultaat via Lunara bevat een professionele beoordeling door een BIG-geregistreerde arts. Bespreek voor behandelbeslissingen je resultaten met je huisarts.
Auteur
