Ga naar hoofdinhoud
Your session has expired. Reloading...

Leukocyten in urine bij vrouwen: blaasontsteking, verontreiniging en zwangerschap

Het afweersysteem beschermt het lichaam tegen vreemde indringers, en leukocyten, de witte bloedcellen, doen daarin mee. In de urine van een gezonde vrouw zitten er zo weinig dat een teststrip ze niet ziet; bij een ontsteking van de blaas, een nier of de plasbuis komen ze wel in de urine terecht.

Een urineweginfectie kan pijn bij het plassen, troebele urine of nieuw ontstaan 's nachts plassen geven, al noemt de Britse richtlijn die klachten bij vrouwen onder de 65 niet volledig betrouwbaar. Of er afweercellen in de urine zitten, laat alleen een urineonderzoek zien.

Laboratoria verwachten negatief als uitslag; daarboven loopt de score via spoor naar +, ++ en +++. Een positieve score kan ook door verontreiniging bij het opvangen ontstaan.

Beoordeling door arts inbegrepen

Leukocyten zijn witte bloedcellen, de cellen die infecties bestrijden; de leukocytenstrip zoekt in de urine naar een enzym dat ze afgeven, en normaal is de uitslag negatief.

  • Een positieve leukocytenstrip past bij een ontsteking van de nieren, blaas of urinewegen, maar is geen diagnose: nitriet, klachten en een urinekweek wegen mee.
  • De leukocytenstrip mist een deel van de infecties: in onderzoek was hij positief bij 72 tot 97 procent van de bewezen urineweginfecties.
  • Boven de 65 jaar is de leukocytenstrip minder betrouwbaar, omdat bacteriën en witte bloedcellen in de urine zonder infectie dan vaker voorkomen.

Referentiewaarden

Verwachte uitslag Negatief

Referentiewaarden kunnen variëren tussen laboratoria. Wanneer u een test bestelt, beoordeelt een BIG-geregistreerde arts uw persoonlijke resultaten in context. Bespreek voor behandelbeslissingen uw resultaten met uw huisarts.

Leukocyten (urine): wat deze test meet

Op de leukocytenstrip zit een veldje voor leukocyten-esterase: een enzym dat in neutrofielen zit, een type witte bloedcel.

Verontreiniging bij het opvangen kan het veldje onterecht positief maken. Volgens de Britse richtlijn voor de eerste lijn kunnen middenstroomurine en het uit elkaar houden van de schaamlippen verontreiniging helpen beperken.

Leukocyten (urine): waarom deze waarde ertoe doet

Leukocyten in de urine kunnen wijzen op een ontsteking van de blaas, een nier of de plasbuis, en een urinekweek kan laten zien of er bacteriën bij betrokken zijn.

In de zwangerschap adviseert de Britse richtlijn om vrouwen met bacteriën in de urine, die een urinekweek of de teststrip kan aantonen, altijd direct antibiotica aan te bieden, ook zonder klachten, omdat zulke bacteriën een risicofactor zijn voor een nierbekkenontsteking en een vroeggeboorte. Bij vrouwen die niet zwanger zijn, adviseert dezelfde richtlijn bacteriën in de urine zonder klachten niet routinematig te behandelen, omdat dat sterfte en ziekte niet vermindert en kan schaden.

Leukocyten (urine): zo verloopt het bloedonderzoek

Verwijzing
Geen verwijzing van de huisarts nodig. Na de bestelling regelen wij de verwijzing via ZorgDomein, binnen één werkdag; bestellingen na 17:00 uur of in het weekend starten de volgende werkdag. ZorgDomein mailt een barcode, en die barcode is wat de priklocatie nodig heeft.
Afname
Bloedafname uit een ader in de arm, op een priklocatie van een partnerlaboratorium. Geen thuistest, geen vingerprik.
Waar
650+ priklocaties van onafhankelijke laboratoria door heel Nederland. Priklocaties

Leukocyten (urine): wanneer is meten zinvol?

Heeft een vrouw onder de 65 alleen pijn bij het plassen, alleen troebele urine of alleen nieuw 's nachts plassen, dan adviseert de Britse richtlijn een teststrip op leukocyten en nitriet. Bij twee of meer van die klachten is bij vrouwen onder de 65 een urineweginfectie volgens de richtlijn al waarschijnlijk.

Leukocyten (urine): klachten bij een te hoge of te lage waarde

Lage waarden

Negatief is de normale uitslag voor leukocyten in urine, maar een negatieve strip sluit een infectie niet helemaal uit: volgens een overzichtsartikel in American Family Physician uit 2005 sloeg de strip in onderzoeken aan bij 72 tot 97 procent van de urineweginfecties die een kweek bevestigde. Aanhoudende klachten na een negatieve leukocytenstrip zijn een reden om een arts te raadplegen. Bij zwangere vrouwen onder de 65 met een vermoedelijke urineweginfectie adviseert de Britse richtlijn wel een urinekweek in te sturen.

Hoge waarden

Koorts, koude rillingen en pijn in de flank wijzen samen met een positieve leukocytenstrip mogelijk op een nierbekkenontsteking, en zijn dan een reden om een arts te raadplegen.

In de zwangerschap vraagt zo'n nierbekkenontsteking extra voorzichtigheid: de Britse richtlijn noemt zwangerschap bij mensen vanaf 16 jaar als reden om bij een acute nierbekkenontsteking een ziekenhuisopname te overwegen.

Leukocyten (urine): oorzaken van een te lage of te hoge waarde

Wat de waarde verlaagt

  • Vitamine C

    Vitamine C in de urine kan de leukocytenstrip vals negatief maken.

  • Geconcentreerde urine, glucose of eiwit

    Erg geconcentreerde urine of veel glucose of eiwit in de urine kan de leukocytenstrip vals negatief maken.

  • Sommige antibiotica

    Sommige antibiotica, zoals nitrofurantoïne, tetracycline en gentamicine, kunnen de leukocytenstrip vals negatief maken.

Wat de waarde verhoogt

  • Urineweginfectie

    Bij een blaasontsteking of andere urineweginfectie zijn vaak leukocyten in de urine aan te tonen; samen met een positieve nitriettest wijzen ze op een urineweginfectie.

  • Soa, zoals chlamydia

    Een soa, zoals chlamydia, kan leukocyten in de urine geven terwijl een gewone urinekweek niets laat groeien.

  • Ontsteking zonder bacteriegroei

    Leukocyten in de urine zonder groei in de kweek kunnen onder meer passen bij een eerdere antibioticakuur, een katheter, stenen in de urinewegen of een blaastumor.

  • Bacteriën en witte bloedcellen zonder infectie bij ouderen

    Boven de 65 jaar hebben steeds meer mensen bacteriën en witte bloedcellen in de urine zonder infectie; dat kan de leukocytenstrip positief maken, en antibiotica helpen dan niet.

  • Verontreinigd urinemonster

    Urine die niet schoon is opgevangen kan de leukocytenstrip vals positief maken.

Leukocyten (urine): leefstijl en deze waarde

Na een positieve leukocytenstrip met een negatieve kweek kan een chlamydia-test een van de mogelijke vervolgstappen zijn, omdat de Britse richtlijn bij steriele pyurie onder meer aan chlamydia laat denken, vooral tussen 16 en 24 jaar.

Leukocyten (urine): veelgestelde vragen

Ik heb leukocyten in mijn urine, maar geen blaasontsteking. Wat kan dit zijn?

Leukocyten in urine zonder blaasontsteking kunnen komen door verontreiniging bij het opvangen. Blijft de kweek negatief terwijl er leukocyten zijn, steriele pyurie genoemd, dan noemt de Britse richtlijn onder meer chlamydia en andere vaginale infecties als mogelijke oorzaak.

Wat betekenen leukocyten in urine tijdens de zwangerschap?

Leukocyten in urine tijdens de zwangerschap kunnen, net als daarbuiten, op een ontsteking van de urinewegen wijzen. Bent u zwanger en wijzen de teststrip of een kweek op bacteriën in de urine, bespreek dat dan met uw verloskundige of arts, ook zonder klachten.

Is chlamydia een oorzaak van leukocyten in urine?

Ja, chlamydia kan leukocyten in urine geven terwijl een gewone urinekweek niets laat groeien. De Britse richtlijn noemt chlamydia bij steriele pyurie, leukocyten in de urine terwijl de kweek niets laat groeien, als oorzaak om aan te denken, vooral tussen 16 en 24 jaar. Een chlamydia-test is daarvoor een aparte bepaling.

Leukocyten (urine): bronnen

  1. Hitzeman N, Greer D, Carpio E. Office-Based Urinalysis: A Comprehensive Review. Am Fam Physician 2022;106(1):27-35B. (opgehaald 2026) aafp.org
  2. Simerville JA, Maxted WC, Pahira JJ. Urinalysis: a comprehensive review. Am Fam Physician 2005;71(6):1153-1162. (opgehaald 2026) aafp.org
  3. UK Health Security Agency. Diagnosis of urinary tract infections: quick reference tools for primary care, updated 7 July 2025. (opgehaald 2026) gov.uk

Zie Lunarahealth vaker in Google

Voeg ons toe als voorkeursbron. Google laat onze artikelen dan vaker zien in je zoekresultaten en in AI-overzichten. Je kunt dit op elk moment weer uitzetten.

Dat lukte niet. Probeer het opnieuw.

Onderzoeken met verwante waarden

Deze panelen meten waarden uit dezelfde categorie als deze marker.

Stofwisseling

Volledig Metabool Onderzoek

Uitgebreid metabool panel: elektrolyten, nieren, lever, glucose, HbA1c en eiwit.

HbA1c (Geglycosyleerd Hemoglobine) ALAT (Alanine-aminotransferase) Calcium Alkalische Fosfatase ASAT (Aspartaat-aminotransferase) Bilirubine Totaal Ureum Kreatinine eGFR (Geschatte Glomerulaire Filtratiesnelheid) Glucose (Nuchter) Bicarbonaat Chloride Natrium Kalium Albumine Totaal Eiwit Bilirubine Direct Bilirubine (indirect)
€149,-
Gezondheidscheck

Uitgebreide Gezondheidscheck

Ons breedste panel: CBC, schildklier, vitaminen, lipiden, lever, nieren en HbA1c.

HbA1c (Geglycosyleerd Hemoglobine) TSH (Schildklierstimulerend Hormoon) Triglyceriden Kreatinine eGFR (Geschatte Glomerulaire Filtratiesnelheid) Vrij T4 (Thyroxine) LDL Cholesterol Leverfunctietest Vitamine B12 Vitamine D (25-OH) Vrij T3 (Trijodothyronine) Ferritine HDL Cholesterol Klein Bloedbeeld LDL/HDL-ratio
€259,-

Medisch adviseur

Medische standaarden

Dr. Naimi ziet toe op de medische standaarden achter onze content en beoordelingen.

Medisch beleid
CIBG Ministerie van Volksgezondheid,
Welzijn en Sport
Officiële BIG-registratie BIG 49928676701 Opent in een nieuw tabblad